07/08/2021
Wspomnienie dawnych lat, smaku domowych potraw i niezawodnych naczyń babci często przywodzi na myśl jedną, kultową markę: Emalia Olkusz. Przez dziesięciolecia nazwa ta była synonimem trwałości, jakości i polskiej tradycji w każdej kuchni. Jednak w ostatnich latach, w obliczu dynamicznych zmian rynkowych i medialnych doniesień, wielu zadaje sobie pytanie: czy Emalia Olkusz jeszcze istnieje? Czy legendarna fabryka nadal produkuje te wyjątkowe naczynia? Odpowiedź na to pytanie jest złożona, ale niezwykle optymistyczna dla wszystkich miłośników emalii. Zanurzmy się w fascynującą historię i teraźniejszość tej wyjątkowej polskiej marki, aby raz na zawsze rozwiać wszelkie wątpliwości i pokazać, że tradycja i nowoczesność mogą iść w parze.
Długa i Zawiła Historia Olkuskiej Fabryki Emalii
Historia olkuskiej emalii sięga początków XX wieku, a dokładnie 6 lipca 1907 roku. To właśnie wtedy w Olkuszu, za sprawą trójki wizjonerów – Austriaka Petera Westena, Niemca Fryderyka Meisenholla i Czecha Fryderyka Jakubca – powstało Akcyjne Towarzystwo Tłoczonych i Emaliowanych Wyrobów „Westen” Spółka Akcyjna. Peter Westen, jako główny udziałowiec, włożył w przedsięwzięcie swój kapitał i wizję, budując fundamenty pod przyszłą potęgę przemysłową. Już wtedy, w początkowych latach działalności, fabryka wyróżniała się innowacyjnością i dążeniem do perfekcji w obróbce metali i emaliowaniu.
Lata międzywojenne przyniosły zmiany. W 1922 roku, w wyniku nacjonalizacji, przedsiębiorstwo przekształcono w „Olkusz” Fabryka Naczyń Emaliowanych Spółka Akcyjna. Był to okres dynamicznego rozwoju, czego dowodem jest zatrudnienie około 2500 osób w 1928 roku. Olkusz stał się wówczas prawdziwym centrum produkcji emaliowanej, a jego wyroby trafiały do coraz szerszego grona odbiorców w całej Polsce i poza jej granicami.
Po II wojnie światowej, w 1948 roku, zarządzeniem Ministra Przemysłu i Handlu, fabryka przeszła kolejne przekształcenie, stając się przedsiębiorstwem państwowym pod nazwą Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych Spółka Akcyjna. Zgodnie z powojennymi planami specjalizacji, zakład koncentrował się głównie na produkcji naczyń emaliowanych i aluminiowych, stając się kluczowym dostawcą dla odbudowującego się kraju.
Koniec lat 50. to czas intensywnej rozbudowy i modernizacji. Po pożarze, który strawił ćwierć powierzchni produkcyjnej w 1958 roku, w miejsce zniszczeń powstały nowoczesne hale, wyposażone w zaawansowane urządzenia, takie jak trawiator mechaniczny, piece do wypalania powłok emalierskich czy wielostopniowe prasy. To wtedy rozpoczęto również produkcję taśmową, co znacząco zwiększyło wydajność i pozwoliło zaspokoić rosnące zapotrzebowanie rynku.
Lata 60. i 70. XX wieku to okres niezwykłej dywersyfikacji produkcji. W olkuskiej fabryce powstały pierwsze w Polsce pralki automatyczne, choć ich produkcję wstrzymano po zaledwie 50 egzemplarzach. Co ciekawe, to właśnie w Olkuszu, w 1964 roku, stworzono pierwszą w Polsce tłoczoną wannę kąpielową, która zrewolucjonizowała wyposażenie łazienek. Asortyment rozszerzono także o zlewozmywaki, niezbędne w rozwijającym się budownictwie mieszkaniowym. Co więcej, od 1971 roku fabryka realizowała również produkcję na potrzeby wojska, co zrodziło popularne wówczas powiedzenie: „jakich by człowiek stamtąd nie wyniósł części, po złożeniu zawsze wychodzi karabin”. W latach 70. w zakładzie pracowało około 6 tysięcy osób, co świadczyło o jego ogromnym znaczeniu dla lokalnej gospodarki i całego kraju. Nawet uboczne produkcje, takie jak garnki do pieczonek czy karmniki dla ptaków, stały się częścią lokalnego folkloru i świadczyły o wszechstronności fabryki.
Koniec czy Nowy Początek? Rozwianie Wątpliwości Wokół Marki
W ostatnich latach wokół marki Emalia Olkusz narosło wiele nieporozumień, związanych głównie z upadłością jednej ze spółek noszących podobną nazwę. W 2014 roku spółka Emalia Olkusz S.A. (o numerze KRS 0000298230), powołana w 2008 roku z przekształcenia prywatnej spółki Emalia Olkusz sp. z o.o., ogłosiła upadłość z powodu długów i została zlikwidowana w 2021 roku. Ta informacja, szeroko nagłośniona w mediach, wywołała błędne wrażenie, że historyczna Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. również zakończyła swoją działalność. Nic bardziej mylnego!
Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. (ta z długą historią sięgającą 1907 roku) nigdy nie upadła. Jest to prywatny właściciel marki „Olkusz” i kontynuuje swoją produkcję nieprzerwanie od ponad stu lat. Po transformacji ustrojowej, w 1992 roku, przedsiębiorstwo państwowe zostało przekształcone w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa, a w 1993 roku włączono je do Programu Powszechnej Prywatyzacji. Pełen pakiet akcji został zakupiony w 2002 roku przez prywatnego inwestora – rodzinę Cader, która przeprowadziła restrukturyzację i modernizację zakładu, zapewniając mu dalszy rozwój.
Obecnie na polski rynek powraca również nazwa „Emalia Olkusz” dzięki w 100% polskiej firmie DAJAR. Otwiera ona nowy rozdział, stawiając sobie za cel najwyższą jakość produktów i dbałość o szczegóły. Ważne jest jednak, aby rozróżnić te dwie sytuacje. Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. jest historycznym producentem i właścicielem oryginalnego znaku towarowego „Olkusz” (charakterystyczny czerwony czajnik z nazwą firmy i napisem Olkusz). Firma ta aktywnie ostrzega przed podróbkami i produktami, które próbują podszywać się pod jej tradycję, nie posiadając oryginalnego logo.
Podsumowując, legendarna fabryka w Olkuszu działa i rozwija się, będąc jedynym czynnym polskim zakładem w branży emalierskiej. Jednocześnie, nazwa „Emalia Olkusz” przeżywa swój renesans za sprawą nowych inicjatyw, co świadczy o jej niezaprzeczalnej sile i rozpoznawalności na rynku.
Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. Dzisiaj: Lider Rynku
Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. to dziś prężnie działające centrum dystrybucyjno-produkcyjno-usługowe, zajmujące imponującą powierzchnię 141 000 m2 w Olkuszu. Jest to największa firma w miejscowości i jedyny czynny producent w branży emalierskiej w Polsce, co potwierdza certyfikat „Polski Produkt”. Fabryka kontynuuje swoją ponad stuletnią tradycję, produkując szeroki asortyment wyrobów emaliowanych i sanitarnych.
W jej ofercie znajdziemy między innymi:
- Wanny i brodziki prysznicowe
- Zlewozmywaki
- Garnki, patelnie i brytfanny
- Naczynia, miski i kubki
- Pokrywki i akcesoria kuchenne
Wszystkie produkty tej historycznej fabryki są sygnowane oryginalnym logotypem czerwonego czajnika z nazwą firmy i napisem „Olkusz”, co stanowi gwarancję autentyczności i najwyższej jakości. Fabryka współpracuje z renomowanymi międzynarodowymi partnerami, takimi jak DuPont, Preussag, Krupp, Dr Schmitz-Appelt czy August Läpple, co świadczy o jej ugruntowanej pozycji na rynku globalnym. Wyroby z Olkusza są eksportowane do krajów Europy Zachodniej, Skandynawii oraz krajów dawnego ZSRR, ciesząc się uznaniem na arenie międzynarodowej.
Dlaczego Naczynia Emaliowane Są Zdrowe i Bezpieczne?
W dobie rosnącej świadomości na temat zdrowego stylu życia i bezpieczeństwa żywności, pytanie o to, czy emalia jest zdrowa, jest niezwykle istotne. Odpowiedź brzmi: tak, naczynia emaliowane są jednymi z najbezpieczniejszych i najbardziej higienicznych naczyń kuchennych dostępnych na rynku. Ich unikalne właściwości sprawiają, że są idealne do przygotowywania posiłków dla całej rodziny, w tym dla dzieci i alergików.
Emalia to szklista, idealnie gładka powłoka, która jest wypalana w bardzo wysokich temperaturach na stalowym rdzeniu. Dzięki temu procesowi, powierzchnia naczynia staje się całkowicie nieporowata i pozbawiona mikroszczelin, w których mogłyby gromadzić się bakterie czy resztki jedzenia. Oto kluczowe powody, dla których emalia jest zdrowa:
- Neutralność chemiczna: Emalia nie wchodzi w reakcje z żywnością, nawet z kwasowymi składnikami, takimi jak sok z cytryny czy pomidory. Dzięki temu potrawy zachowują swój naturalny smak, zapach i wartości odżywcze, a do jedzenia nie przenikają żadne szkodliwe substancje.
- Higiena: Gładka powierzchnia emalii jest niezwykle łatwa do czyszczenia i nie sprzyja rozwojowi bakterii. Jest odporna na korozję i ścieranie, co zapewnia jej długotrwałą higieniczność.
- Bezpieczeństwo dla alergików: Ze względu na swoją obojętność chemiczną, naczynia emaliowane są rekomendowane dla osób z alergiami pokarmowymi oraz dla niemowląt i małych dzieci. Nie zawierają substancji, które mogłyby wywołać reakcje alergiczne.
- Trwałość i odporność: Wysokiej jakości emalia jest odporna na zarysowania i uszkodzenia, co przekłada się na długowieczność naczyń.
Współczesne Zastosowania i Ponadczasowy Urok
Mimo ponad stuletniej historii, naczynia emaliowane z Olkusza są wciąż niezwykle aktualne i doskonale wpisują się w potrzeby współczesnych kuchni. Ich wszechstronność jest imponująca: nadają się do gotowania, smażenia, pieczenia, a także do przechowywania żywności. Co więcej, dzięki zastosowaniu stali węglowej, naczynia te doskonale absorbują fale elektromagnetyczne, co sprawia, że są w pełni kompatybilne z nowoczesnymi kuchenkami indukcyjnymi, gazowymi, elektrycznymi i ceramicznymi.
Oprócz funkcjonalności, naczynia emaliowane z Olkusza wyróżniają się niepowtarzalnym designem. Wspomnienie emaliowanych kubków, w których nasze babcie grzały mleko czy robiły zaczyn do ciasta drożdżowego, budzi sentymentalne skojarzenia z wiejskim domem, latem i smakiem domowego jedzenia. Proste, z charakterystycznym, wywiniętym kołnierzem, stały się ikoną. Dziś, poza klasycznymi wzorami, dostępne są także nowe kolekcje o różnorodnych kształtach i kolorystyce, które stanowią prawdziwą ozdobę każdej kuchni i stołu.
Naczynia emaliowane to także doskonały pomysł na prezent. Spersonalizowane kubki czy garnki to ponadczasowy i praktyczny upominek, który na długo zapada w pamięć obdarowanego. To idealny element wyposażenia dla zapalonego turysty, miłośnika stylu retro, vintage czy kolekcjonera dawnych naczyń, łączący w sobie użyteczność z estetyką.
Jak Rozpoznać Prawdziwą Jakość Olkuskiej Emalii?
W obliczu pojawiających się na rynku produktów, które próbują podszywać się pod markę „Emalia Olkusz” lub używają podobnych nazw, takich jak „emaliaOLKUSZ1907”, „olkuskie wyroby” czy „naczynia olkusz”, niezwykle ważne jest, aby wiedzieć, jak rozpoznać autentyczne produkty pochodzące z historycznej Olkuskiej Fabryki Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. Firma ta ostrzega przed nieuczciwymi praktykami i podróbkami, które mogą wprowadzać konsumentów w błąd.
Prawdziwa marka „Olkusz” jest własnością Olkuskiej Fabryki Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. i jest zawsze sygnowana unikalnym znakiem towarowym: czerwonym czajnikiem z nazwą firmy i napisem „Olkusz”. Brak tego symbolu na produkcie oznacza, że nie pochodzi on z oryginalnej fabryki i nie ma nic wspólnego z jej ponadwiekową tradycją i jakością. Fabryka podkreśla, że nie posiada filii o nazwie „Emalia” w innych polskich miejscowościach i jest jedynym czynnym polskim zakładem w branży emalierskiej, co jest potwierdzone certyfikatem „Polski Produkt”. Kupując produkty bez oryginalnego logo, nie tylko ryzykujesz niższą jakość, ale także działasz na szkodę historycznego zakładu.
Tabela Porównawcza: Kluczowe Cechy Naczyń Emaliowanych
Aby ułatwić zrozumienie, dlaczego naczynia emaliowane cieszą się taką popularnością i zaufaniem, przedstawiamy ich najważniejsze cechy:
| Cecha | Opis | Korzyść dla użytkownika |
|---|---|---|
| Powłoka emaliowana | Szklista, gładka, nieporowata warstwa na stalowym rdzeniu. | Łatwość czyszczenia, brak miejsca dla bakterii. |
| Neutralność chemiczna | Nie reaguje z żywnością, kwasami czy zasadami. | Zachowanie naturalnego smaku i wartości odżywczych potraw, bezpieczeństwo dla alergików. |
| Odporność na korozję i ścieranie | Wytrzymała powłoka chroniąca przed rdzą i uszkodzeniami. | Długowieczność naczyń, niezmienny wygląd przez lata. |
| Higieniczność | Antyalergiczne i antybakteryjne właściwości. | Idealne do gotowania dla dzieci i osób wrażliwych. |
| Kompatybilność | Przystosowane do wszystkich typów kuchenek (indukcja, gaz, elektryczne, ceramiczne). | Uniwersalność zastosowania w każdej kuchni. |
| Estetyka i design | Klasyczne i nowoczesne wzory, różnorodna kolorystyka. | Wzornictwo pasujące do każdego wnętrza, element dekoracyjny. |
Najczęściej Zadawane Pytania (FAQ)
- Czy Emalia Olkusz jeszcze istnieje?
- Tak, historyczna Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. istnieje i prężnie działa, kontynuując produkcję. Ponadto, nazwa „Emalia Olkusz” jest również ponownie wprowadzana na rynek przez firmę DAJAR w ramach nowego rozdziału marki.
- Czy emalia jest zdrowa?
- Tak, emalia jest jedną z najzdrowszych i najbezpieczniejszych powłok do naczyń. Jest neutralna chemicznie, nie wchodzi w reakcje z żywnością, jest gładka i łatwa do utrzymania w czystości, co zapobiega rozwojowi bakterii. Jest idealna dla alergików i dzieci.
- Co produkują w Olkuszu?
- Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. produkuje szeroki asortyment wyrobów emaliowanych i sanitarnych, w tym wanny, zlewozmywaki, brodziki, garnki, patelnie, naczynia, miski, brytfanny, kubki i pokrywki. W przeszłości produkowała także pralki i wanny tłoczone.
- Gdzie produkują garnki emaliowane Emalia Olkusz?
- Oryginalne garnki i inne naczynia emaliowane pod marką „Olkusz” (z logotypem czerwonego czajnika) są produkowane w Olkuskiej Fabryce Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. w Olkuszu, w Polsce. Jest to jedyny czynny polski zakład w branży emalierskiej.
- Jak rozpoznać oryginalne produkty Olkuskiej Fabryki Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A.?
- Oryginalne produkty są sygnowane logotypem czerwonego czajnika z nazwą firmy i napisem „Olkusz”. Należy uważać na podróbki i produkty o podobnych nazwach, które nie posiadają tego znaku towarowego.
Historia Emalii Olkusz to opowieść o polskiej wytrwałości, innowacyjności i niezachwianej jakości. Mimo zawirowań historycznych i rynkowych, Olkuska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Emalia” S.A. pozostaje wierna swoim korzeniom, kontynuując produkcję, która od pokoleń gości w naszych domach. Naczynia emaliowane z Olkusza to nie tylko praktyczne narzędzia kuchenne, ale symbol rodzinnego ciepła, tradycji i zdrowego gotowania. Ich ponadczasowy urok i niezawodność sprawiają, że zasługują na swoje miejsce w każdej współczesnej kuchni, pisząc wciąż nowe rozdziały w swojej bogatej historii.
Zainteresował Cię artykuł Emalia Olkusz: Legenda, Która Trwa w Polskich Kuchniach? Zajrzyj też do kategorii Naczynia, znajdziesz tam więcej podobnych treści!