12/05/2021
W świecie rękodzieła i twórczości artystycznej, gdzie wyobraźnia spotyka się z materiałem, glina polimerowa zajmuje wyjątkowe miejsce. Często słyszymy o modelinie, zastanawiając się, czy to aby na pewno ten sam materiał, czy może dwie różne substancje. Dziś rozwiejemy wszelkie wątpliwości i zabierzemy Cię w podróż po niezwykłych właściwościach i zastosowaniach gliny polimerowej, która, choć w Polsce wciąż zyskuje na popularności, na świecie jest cenionym medium wśród artystów i hobbystów.
Modelina a Glina Polimerowa: Rozwiewamy Wątpliwości
Zacznijmy od podstawowego pytania: czy modelina i glina polimerowa to to samo? Odpowiedź brzmi: tak, w kontekście profesjonalnego rękodzieła, są to dwie nazwy dla tej samej substancji. Modelina, nazywana również gliną polimerową (ang. polymer clay), to termoutwardzalna masa plastyczna. Oznacza to, że twardnieje pod wpływem temperatury, najczęściej w zwykłym piekarniku. Jest to materiał, który można wykorzystać zarówno do zabawy, rozwijania kreatywności u dzieci, jak i do profesjonalnego wyrobu różnorodnych przedmiotów, takich jak biżuteria, figurki, ozdobne naczynia czy elementy dekoracyjne.
Czym Jest Glina Polimerowa?
Glina polimerowa, choć często utożsamiana z modeliną, jest określeniem bardziej profesjonalnym i powszechnie używanym za granicą, zwłaszcza w anglojęzycznych krajach. Ważne jest jednak, aby odróżnić ją od tradycyjnej gliny, która jest skałą osadową. Zwykła glina wymaga rozcieńczenia wodą, formowania na kole garncarskim, a następnie wypalania w specjalistycznym piecu ceramicznym w bardzo wysokich temperaturach, aby stała się ceramiką. Glina polimerowa i tradycyjna glina to dwie zupełnie różne substancje, o odmiennych składach chemicznych i procesach utwardzania, mimo że z pozoru mogą wydawać się podobne w swojej plastyczności przed obróbką.
Glina polimerowa ma konsystencję zbliżoną do plasteliny, choć jest zazwyczaj nieco twardsza. Jej kluczową cechą, która wyróżnia ją na tle innych mas plastycznych, jest zdolność do utwardzania pod wpływem temperatury. Dostępna jest w niezliczonej palecie odcieni i wariantów, co otwiera przed twórcami ogromne możliwości artystyczne. Co więcej, modelina to fascynujące medium, które doskonale łączy się z innymi materiałami i technikami, takimi jak tusze, farby akrylowe, brokaty, pyłki opalizujące, pigmenty, metaliczne folie czy pastele. Ta wszechstronność sprawia, że jest ukochanym materiałem wielu rękodzielników na całym świecie.
Glina Polimerowa vs. Glina Tradycyjna: Porównanie
Aby lepiej zrozumieć różnice, przyjrzyjmy się tabeli porównawczej:
| Cecha | Glina Polimerowa (Modelina) | Glina Tradycyjna |
|---|---|---|
| Skład | Polimerowa masa plastyczna (tworzywo sztuczne) | Skała osadowa (minerały ilaste) |
| Twardnienie | Wypalanie w piekarniku domowym (110-150°C) | Wypalanie w piecu ceramicznym (800-1300°C) |
| Waga po utwardzeniu | Lekka | Ciężka |
| Elastyczność | Lekko elastyczna, odporna na kruchość | Krucha, twarda |
| Wodoodporność | Tak, po wypieczeniu | Tak, po wypaleniu i szkliwieniu |
| Łączenie z innymi mediami | Łatwe (farby, tusze, brokaty itp.) | Możliwe (szkliwa, angoby) |
| Przeznaczenie | Biżuteria, figurki, dekoracje, miniatury | Naczynia użytkowe, rzeźby, kafle, ceramika |
| Toksyczność | Nietoksyczna po wypieczeniu (przy prawidłowym użyciu) | Nietoksyczna (naturalny materiał) |
Niezwykłe Właściwości Gliny Polimerowej
Modelina jest uwielbiana przez tak wielu rękodzielników ze względu na mnogość fantastycznych właściwości, jakie posiada. To właśnie one sprawiają, że jest tak wszechstronnym i wdzięcznym materiałem do pracy. Jej unikalne cechy otwierają drzwi do tworzenia projektów, które byłyby trudne lub niemożliwe do wykonania z innych materiałów.
Zalety dla Użytkownika i Twórcy
Po pierwsze, glina polimerowa jest niezwykle lekka. Ta cecha sprawia, że idealnie nadaje się na projekty biżuterii większych rozmiarów, takich jak duże kolczyki czy okazałe naszyjniki, które w innym przypadku byłyby zbyt ciężkie i niewygodne w noszeniu. Po upieczeniu staje się nietoksyczna, co oznacza, że jest bezpieczna w kontakcie ze skórą, na przykład jako bransoletka czy element ozdobny odzieży. Jest to szczególnie ważne dla osób z wrażliwą skórą.
Modelina doskonale trzyma swoją formę, a jednocześnie jest elastyczna po upieczeniu. Przypomina twardą gumę lub giętki plastik, co skutecznie zapobiega kruszeniu się elementów biżuterii. Dzięki temu kolczyki czy zawieszki z modeliny są znacznie bardziej odporne na przypadkowe uszkodzenia niż te wykonane ze szkła czy porcelany. Z czasem nie zmienia koloru, co pozwala cieszyć się swoimi wyrobami w niezmienionym stanie przez bardzo długi czas. Co więcej, biżuteria z gliny polimerowej jest w 100% wodoodporna – można ją nosić również podczas zwykłych codziennych czynności, takich jak mycie rąk czy naczyń, bez obawy o jej zniszczenie czy odbarwienie.
Z punktu widzenia rękodzielnika, modelina również prezentuje szereg bardzo atrakcyjnych właściwości. Jest to materiał, z którego artystycznie lepić może każdy, niezależnie od wcześniejszego doświadczenia. Jeśli tylko masz ochotę, możesz zacząć tworzyć już dzisiaj! Glina polimerowa jest materiałem stosunkowo tanim w porównaniu do innych surowców do wyrobu biżuterii, co sprawia, że jest dostępna dla szerszego grona twórców. Nie musisz mieć żadnych specjalnych zezwoleń na produkcję i sprzedaż biżuterii z jej użyciem, w przeciwieństwie na przykład do srebra czy złota.
Modelina jest niezwykle wdzięcznym materiałem, który możesz formować w dowolny sposób, a po upieczeniu poddać dalszej obróbce, na przykład szlifowaniu, wierceniu czy polerowaniu, aby uzyskać pożądany efekt. Po wypieczeniu modelina zazwyczaj nie zmienia swojego koloru, choć, uwaga! – zdarzają się drobne wyjątki, zwłaszcza przy nieprawidłowej temperaturze. Z powodzeniem możesz łączyć ją z innymi mediami, takimi jak tusze, farby, pyłki czy brokaty, co pozwala na eksperymentowanie z teksturami i efektami. Możesz również wykończyć ją żywicą lub lakierem, aby dodać blasku i trwałości. Mieszając różne kolory modeliny, uzyskasz dowolny inny odcień, działając tak samo jak przy mieszaniu kolorów farb. Co więcej, konsystencją modeliny możesz manipulować w zależności od potrzeb twojego projektu, co daje jeszcze większą kontrolę nad procesem twórczym.
Bezpieczeństwo Przede Wszystkim: Czy Modelina Jest Toksyczna?
Jak wspomniałam wcześniej, modelina jest nietoksyczna, pod warunkiem, że użyjesz jej zgodnie z przeznaczeniem. Bez problemu możesz z niej lepić bez rękawiczek – dopóki nie dostanie się ona do błon śluzowych (oczu, ust, nosa) albo otwartych ran, zabawa z nią jest bezpieczna. Pamiętaj więc, żeby nie jeść w trakcie pracy, nie oblizywać palców, nie wkładać ich do oczu, a zwłaszcza, nie jeść modeliny! Chociaż jest nietoksyczna, nie jest przeznaczona do spożycia.
Zasady Bezpiecznego Używania
Jeśli jednak przez przypadek podrapiesz się po oku czy obliżesz palec, z pewnością szybko wyciągniesz go na zewnątrz, gdyż modelina jest bardzo niesmaczna. Nie musisz się jednak obawiać – wystarczy, że umyjesz ręce wodą z mydłem, przepłuczesz usta czy piekące oko. Z upieczoną modeliną jest znacznie łatwiej: nie brudzi rąk, nie podrażnia, jest neutralna, wodoodporna i w pełni nietoksyczna, a co najważniejsze – stabilna chemicznie.
Wypiekanie i Przegrzewanie: Na Co Uważać?
Podczas wypiekania modeliny zgodnie z instrukcją producenta możesz poczuć specyficzny zapach. Nie jest on szkodliwy dla zdrowia, ale jeśli Ci przeszkadza, otwórz okno w kuchni na czas pieczenia, aby zapewnić odpowiednią wentylację. Kluczowe jest pilnowanie temperatury w piekarniku podczas wypiekania modeliny. Na opakowaniu każdej kostki producent podaje szczegółowe instrukcje dotyczące temperatury i czasu pieczenia. Przy zbyt wysokiej temperaturze modelina może zacząć się palić i wydzielać trujące opary, podobnie jak wiele innych materiałów organicznych w wysokiej temperaturze. Modelina w początkowej fazie przegrzania zazwyczaj nie pociemnieje od razu, lecz jej kolory mogą żółknąć.
Jeśli już dojdzie do tego procesu, nie panikuj. Niech pierwszy rzuci kamieniem ten, kto nigdy nie spalił modeliny! W takiej sytuacji natychmiast wyłącz i uchyl piekarnik, otwórz okno i wyjdź z kuchni lub pracowni. Wystarczy, że przewietrzysz pomieszczenie, a ostudzone spalone kawałki wyrzucisz do śmietnika. Ważne jest, aby nie wdychać dymu i zapewnić sobie świeże powietrze. Pamiętaj, że przestrzeganie zaleceń producenta dotyczących temperatury jest kluczowe dla bezpieczeństwa i uzyskania optymalnych rezultatów.
Nieograniczone Możliwości: Co Można Stworzyć z Gliny Polimerowej?
Z gliny polimerowej możesz ulepić wiele wspaniałych, kolorowych i artystycznych rzeczy. Jej wszechstronność sprawia, że jest idealna do niemal każdego projektu rękodzielniczego. Możesz z niej stworzyć chyba każdy rodzaj biżuterii: kolczyki, naszyjniki, bransoletki, pierścionki, spinki do włosów. Ale to nie wszystko! Glina polimerowa nadaje się również do wykonywania pudełeczek, ozdobnych talerzyków i miseczek do przechowywania przeróżnych ślicznych drobiazgów, które dodadzą uroku każdemu wnętrzu.
Od Biżuterii po Dekoracje Domowe
Ogranicza Cię jedynie wyobraźnia. Jeśli masz ochotę, ulep zakładkę do książki, osłonkę na doniczkę, podstawkę pod kadzidełko, figurkę, ozdoby świąteczne, breloczek. Możesz też przyozdobić nią słoik, kubek czy ramkę na zdjęcia, nadając im indywidualny charakter. Pamiętaj jednak! Modelina nie nadaje się do celów spożywczych. Możesz ozdobić kubek modeliną, ale tylko z zewnątrz. Możesz nią ozdobić uchwyt sztućców, ale nigdy nie używaj talerzyków i miseczek wykonanych z gliny polimerowej do podawania czy konsumowania posiłków. Mimo że jest nietoksyczna po wypieczeniu, nie jest przeznaczona do bezpośredniego kontaktu z żywnością.
Przewodnik po Markach Gliny Polimerowej
Na rynku dostępnych jest wiele firm produkujących modelinę, a ich asortyment stale się poszerza. Głównym problemem dla rękodzielników bywa dostępność konkretnej gliny w danym kraju. Poniższa lista przedstawia modeliny godne zainteresowania, cieszące się uznaniem wśród artystów na całym świecie. Kolejność jest przypadkowa, to nie jest ranking od najlepszej do najgorszej, a jedynie przegląd popularnych i sprawdzonych marek:
- Fimo
- Cernit
- Sculpey
- Kato
- Papa’s Clay
- Viva Decor Pardo
Większość z powyższych marek dzieli się jeszcze na podkategorie, oferując różne twardości, wykończenia czy specjalne efekty (np. transparentne, metaliczne, brokatowe). Warto jednak zwrócić uwagę, że niektóre z nich, jak Fimo Transparent czy Sculpey III, nie zawsze spełniają oczekiwania wszystkich twórców ze względu na specyficzne właściwości lub trudności w obróbce. Jeśli więc napotykasz problemy w pracy z modeliną, sprawdź, jakiej marki i podkategorii używasz – być może to właśnie ona jest przyczyną trudności.
Która Modelina Jest Najlepsza?
Bardzo trudno jest wydać jednoznaczny werdykt i wskazać, która modelina jest „najlepsza”. Myślę, że to nawet jest niemożliwe, ponieważ wybór zależy od indywidualnych preferencji i specyfiki projektu. Moją ulubioną modeliną jest ta z firmy Cernit, ale nie powiedziałabym, że jest najlepsza – po prostu lubię z nią pracować ze względu na jej konsystencję i sposób zachowania podczas obróbki. Każda modelina jest trochę inna i powinnaś wybrać konkretną według swoich własnych preferencji oraz pod kątem projektu, do którego będziesz jej używać. Możesz wybierać z listy z powyższego akapitu – jeśli mieszkasz w Polsce, to najłatwiej będzie Ci dostać modelinę Fimo i Cernit. Absolutnie odradzam kupowanie zwykłej modeliny szkolnej, albo jakiejkolwiek innej dziwnej, nieznanej gliny z niesprawdzonych źródeł. To strata czasu, pieniędzy i często powód frustracji, ponieważ takie produkty rzadko oferują odpowiednią jakość i trwałość.
Sekrety Wypiekania Gliny Polimerowej
Utwardzenie gliny polimerowej jest kluczowym etapem w procesie tworzenia. To właśnie w piekarniku dzieje się magia, która przekształca plastyczną masę w trwały, gotowy do użycia przedmiot. Pamiętaj, że prawidłowe wypiekanie gwarantuje trwałość, kolor i wytrzymałość Twoich dzieł.
W ilu stopniach piec modelinę? Temperatura i Czas: Klucz do Sukcesu
Każdą modelinę pieczemy w nieco innej temperaturze i przez określony czas. Na opakowaniu każdej kostki producent zawsze podaje precyzyjne instrukcje dotyczące temperatury i czasu pieczenia. Zwykle jest to między 110 a 150°C, a czas pieczenia wynosi od 30 do 60 minut, w zależności od grubości elementu i zaleceń konkretnej marki. Kluczowe jest przestrzeganie tych zaleceń, aby uniknąć przegrzania (co może prowadzić do zmiany koloru lub wydzielania oparów) lub niedopieczenia (co skutkuje kruchością i słabą trwałością).
Jak utwardzić modelinę? Tylko Piekarnik! Dlaczego Nie Gotowanie?
Jedynym prawidłowym sposobem na utwardzenie modeliny jest wypiekanie jej w piekarniku! Gotowanie modeliny to bardzo zły pomysł, choć niektórzy początkujący twórcy próbują tej metody. Co prawda, faktycznie stwardnieje, ale będzie wyglądać bardzo nieatrakcyjnie. Często pojawiają się małe spękania, osad i dziwna, niejednolita tekstura. Drobne elementy podczas gotowania, podskakiwania i obijania się o ścianki garnka łatwo ulegają deformacji. Proces polimeryzacji, który odpowiada za trwałe utwardzenie gliny polimerowej, zachodzi optymalnie tylko w kontrolowanych warunkach suchého ciepła, które zapewnia piekarnik.
Po zakończeniu pieczenia glinę można nadal obrabiać. Można ją szlifować, wiercić, lakierować według własnego uznania. Polerowanie zacznij od delikatnego przeszlifowania gliny drobnoziarnistym papierem ściernym, a następnie wykończ polerką dla uzyskania maksymalnego efektu połysku. Po pewnym czasie, jeśli biżuteria ociera się o ubranie, glina może stracić część połysku. Wówczas należy ją ponownie wypolerować, co da efekt porównywalny z nałożeniem lakieru. Lakier jednak jest bardziej odporny na ścieranie i nie wymaga ponownego nakładania tak często. Gdy tylko kawałek gliny zostanie wypieczony i ewentualnie wypolerowany, możesz nadal nad nim pracować, dodając farby akrylowe, farby olejne, proszki mikowe lub lakier, aby wzbogacić jego wygląd.
Tworzenie Biżuterii z Modeliny: Krok po Kroku
Wykonanie kolczyków z modeliny to proces, który, wbrew pozorom, nie jest tak prosty i szybki, jak mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka. Oczywiście, wykonywane czynności są również zależne od tego, jakie konkretnie kolczyki z modeliny chcemy ulepić – czy będą to płaskie elementy wycinane foremkami, lepione koraliki, czy może miniaturowe jedzenie. Niemniej jednak, uogólniając, w każdym procesie powinny wystąpić następujące kluczowe kroki:
- Zaplanuj kolory, kształty i tekstury, które chcesz uzyskać w swoim projekcie.
- Przygotuj pracownię, zapewniając czystą powierzchnię, oraz niezbędne narzędzia i materiały.
- Wyrób modelinę, ugniatając ją w dłoniach, aby stała się miękka i elastyczna.
- Ulep lub wytnij pożądane kształty, używając foremek, nożyków czy innych narzędzi.
- Upiecz je w piekarniku, przestrzegając zaleceń producenta dotyczących temperatury i czasu.
- Oszlifuj gotowe kształty, aby usunąć nierówności i wywierć dziurki, jeśli są potrzebne do montażu.
- Ewentualnie wypoleruj elementy, aby nadać im połysk i gładkość.
- Zmontuj poszczególne moduły kolczyków i przyczep sztyfty lub bigle, aby stworzyć gotową parę.
Pamiętaj, że każdy z tych kroków wymaga precyzji i cierpliwości. Dokładne wykonanie tych czynności oraz wiele innych technik, które pozwolą Ci tworzyć profesjonalne kolczyki z modeliny, możesz poznać w specjalistycznych kursach dostępnych na rynku.
Dla Kogo Jest Glina Polimerowa?
Odpowiedź jest prosta: dla każdego! Modelina jest absolutnie wspaniałym medium, które pozwala każdemu wyżyć się artystycznie, pobudza wyobraźnię i kreatywność. Rozwija myślenie przestrzenne, zdolności planowania, zmysł artystyczny oraz manualne zdolności poprzez konieczność lepienia palcami. Bardzo dobrze pomaga również w zrozumieniu kolorów, ich powstawania i sposobu przekształcania jednego koloru w drugi, co jest cenną lekcją dla każdego adepta sztuki.
Nie musisz mieć żadnego wrodzonego talentu – każdy może lepić co chce i jak chce, rozwijając swój unikatowy styl na swój własny sposób. Jeśli kochasz rękodzieło i od zawsze tworzyłaś drobne projekty do szuflady, czy to z koralików, makramy czy muliny, i zastanawiasz się nad tym, czy zacząć tworzyć biżuterię z modeliny czy żywicy, to jestem pewna, że modelina jest strzałem w dziesiątkę. Jej dostępność i łatwość użycia sprawiają, że jest idealna na początek.
Kreatywność Bez Granic i Porównanie z Żywicą
Żywica, choć jest bardzo fajnym materiałem i pozwala na uzyskanie innych efektów, jest znacznie bardziej wymagająca, zwłaszcza pod względem bezpieczeństwa. Musisz do niej mieć swój oddzielny, zamykany, wentylowany pokój, maskę z filtrami chemicznymi, rękawiczki, gogle ochronne, a najlepiej zabezpieczający kostium. Nie można rozlewać żywicy przy dzieciach, zwierzętach czy innych dorosłych osobach, a także nie można przerwać pracy w połowie, by zająć się czymś innym, nawet gdy ktoś Cię natychmiast potrzebuje w domu. Jest to materiał, który wymaga ciągłej uwagi i specjalnych warunków.
Przy modelinie od biurka możesz odejść w każdej chwili, a lepić możesz w niemal każdym miejscu, nawet jeśli nie masz własnej pracowni. Pamiętaj tylko, żeby nikt się przez przypadek nie skaleczył Twoimi narzędziami lub małe dziecko czy zwierzę nie zjadło modeliny. Ta elastyczność w procesie twórczym sprawia, że modelina jest bardziej przystępna dla osób z ograniczoną przestrzenią czy czasem.
Ważne Wskazówki dla Rodziców i Początkujących
Muszę też wspomnieć, że na opakowaniach modeliny często znajduje się notatka, że jest to produkt przeznaczony dla dzieci powyżej 8 lat. Chodzi tutaj o dwa względy bezpieczeństwa. Po pierwsze, modeliny nie można spożywać, oblizywać po niej palców czy wkładać ich do oczu, o czym już wspomniałam. Po drugie, zabawa z modeliną nie kończy się na samym lepieniu. Na końcu trzeba jeszcze upiec to, co się zrobiło, i nie spalić przy tym modeliny czy domu. Dlatego tutaj pozostawiam rodzicom do indywidualnej oceny, czy dziecko jest wystarczająco rozsądne, żeby lepiło pod nadzorem dorosłego. Taka rozwijająca zabawa może być zakończona wspólnym wypieczeniem tego, co razem stworzyliście z gliny polimerowej, co dodatkowo wzmacnia więź i satysfakcję z twórczości.
Niezbędne Narzędzia do Pracy z Gliną Polimerową
Narzędzi do pracy z modeliną jest mnóstwo, a ich wybór zależy od stopnia zaawansowania i specyfiki projektu. Jednakże, podstawowymi narzędziami, które przydadzą się każdemu, zarówno początkującemu, jak i zaawansowanemu rękodzielnikowi, są:
- Szklany blat lub inna gładka, czysta powierzchnia robocza
- Maszynka do modeliny (np. do makaronu, specjalnie przystosowana)
- Akrylowy wałek do rozpłaszczania i wyrównywania masy
- Foremki do wycinania kształtów
- Płaski nożyk (np. ostrze do tapet lub specjalne ostrze do modeliny)
- Piekarnik do utwardzania
- Mini wiertarka z końcówką wiertłem i filcową (frezarka do paznokci również będzie odpowiednia lub ręczne mini wiertło)
- Wodoodporny papier ścierny o różnej gradacji do szlifowania
- Płyn do czyszczenia blatu i narzędzi na bazie alkoholu
Posiadanie tych podstawowych narzędzi pozwoli Ci rozpocząć swoją przygodę z gliną polimerową i tworzyć różnorodne, estetyczne projekty. Wiele z nich można zastąpić przedmiotami domowego użytku, co sprawia, że wejście w świat modeliny nie wymaga dużych inwestycji na start.
Najczęściej Zadawane Pytania (FAQ)
Czy modelina i glina polimerowa to to samo?
Tak, w kontekście rękodzieła i sztuki, modelina i glina polimerowa (ang. polymer clay) to dwie nazwy dla tej samej termoutwardzalnej masy plastycznej. Glina polimerowa to po prostu bardziej profesjonalne określenie używane na całym świecie.
Czy glina polimerowa jest toksyczna?
Nie, glina polimerowa jest nietoksyczna po prawidłowym wypieczeniu w piekarniku i użyciu zgodnie z przeznaczeniem. Ważne jest, aby nie spożywać jej, nie wkładać do oczu ani otwartych ran. Podczas pieczenia w zbyt wysokiej temperaturze może wydzielać opary, dlatego należy zawsze przestrzegać instrukcji producenta i zapewnić wentylację.
Jak utwardzić modelinę?
Modelinę utwardza się wyłącznie w piekarniku. Proces ten polega na wypiekaniu w temperaturze podanej przez producenta na opakowaniu, zazwyczaj między 110 a 150°C, przez 30 do 60 minut. Gotowanie modeliny nie jest zalecane, ponieważ prowadzi do nieatrakcyjnego wyglądu i deformacji.
Co można zrobić z gliny polimerowej?
Z gliny polimerowej można stworzyć szeroką gamę przedmiotów, takich jak biżuteria (kolczyki, naszyjniki, bransoletki), figurki, ozdobne pudełeczka, miseczki, zakładki do książek, ozdoby świąteczne, breloczki i wiele innych. Ograniczeniem jest jedynie wyobraźnia twórcy. Należy jednak pamiętać, że nie nadaje się ona do kontaktu z żywnością ani płynami, które mają być spożywane.
W ilu stopniach piec modelinę?
Temperatura pieczenia modeliny zależy od konkretnej marki i rodzaju produktu, ale zazwyczaj mieści się w zakresie od 110°C do 150°C. Czas pieczenia to zwykle od 30 do 60 minut. Zawsze należy sprawdzić i przestrzegać instrukcji podanych na opakowaniu przez producenta, aby uzyskać najlepsze rezultaty i zapewnić bezpieczeństwo.
Zainteresował Cię artykuł Tajemnice Modeliny: Odkryj Glinę Polimerową? Zajrzyj też do kategorii Rękodzieło, znajdziesz tam więcej podobnych treści!
